Rewolucja w stażu pracy. Działalność i zlecenia już się wliczają
Do tej pory staż pracy, od którego zależą m.in. wymiar urlopu wypoczynkowego czy dodatki stażowe, opierał się głównie na okresach zatrudnienia na podstawie umowy o pracę. Nowelizacja przepisów radykalnie to zmienia, doceniając inne formy aktywności zawodowej.
Kto skorzysta na zmianach?
Nowe przepisy są niezwykle korzystne dla osób, które przez lata budowały swoją karierę na podstawie:
- pozarolniczej działalności gospodarczej,
- umów cywilnoprawnych (np. umowa zlecenie), od których odprowadzane były składki na ubezpieczenia społeczne.
W sektorze finansów publicznych nowe zasady obowiązują już od 1 stycznia 2026 roku. Pracownicy sektora prywatnego na te same przywileje czekają do 1 maja 2026 roku.
Niezbędny wniosek do ZUS
Samo przepracowanie lat na „zleceniu” nie wystarczy – konieczne jest udokumentowanie tego faktu przed pracodawcą. Jak wyjaśnia Iwona Kowalska-Matis, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS na Dolnym Śląsku, kluczowe jest uzyskanie odpowiedniego dokumentu.
– Trzeba złożyć wniosek do ZUS, żeby uzyskać potwierdzenie tych okresów, w których ktoś pracował i były za niego odprowadzane składki – tłumaczy rzeczniczka.
Dokumentem tym jest zaświadczenie wydawane na formularzu USP. Ze względu na ogromne zainteresowanie (tylko w pierwszym kwartale 2026 r. wpłynęło 587 tys. wniosków), proces został zautomatyzowany. ZUS ma 7 dni roboczych na rozpatrzenie prośby.
Jak pracodawca może sprawdzić zaświadczenie?
W dobie cyfryzacji pracodawcy nie muszą polegać na papierowych dokumentach. ZUS przygotował specjalne narzędzie do weryfikacji autentyczności elektronicznych zaświadczeń (pliki PDF o nazwie „usp_zas_a” lub „usp_zas_r”).
Weryfikacja krok po kroku:
- Pracownik: Pobiera plik ze swojego konta w eZUS i przesyła go pracodawcy (np. e-mailem lub na pendrive).
- Pracodawca: Wchodzi na stronę zus.pl, wybiera kafel [Wyszukiwarki i usługi], a następnie przechodzi do usługi potwierdzania autentyczności zaświadczeń (odpowiedź na wniosek USP).
- Weryfikacja: Pracodawca przesyła plik do systemu.
- Komunikat „pomyślnie zweryfikowane” oznacza pełną zgodność z bazą ZUS.
- Komunikat „nieprawidłowe” sugeruje, że treść mogła zostać zmieniona – w takim przypadku pracownik powinien wyjaśnić sprawę osobiście w placówce ZUS lub podczas e-wizyty.
Skala zmian jest ogromna
Statystyki pokazują, jak bardzo potrzebna była ta zmiana. W ciągu zaledwie trzech pierwszych miesięcy 2026 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydał blisko milion zaświadczeń potwierdzających okresy ubezpieczenia. Dla wielu osób oznacza to nie tylko wyższy dodatek stażowy, ale przede wszystkim prawo do dłuższego, 26-dniowego urlopu wypoczynkowego.
Źródło: Materiały prasowe ZUS / Iwona Kowalska-Matis