Wrzesień przyniósł rewolucję w szkołach. Ukraińscy uczniowie na takich samych zasadach jak inni cudzoziemcy
Rok szkolny 2025/2026 zamknął okres funkcjonowania odrębnych, przedłużanych przepisów oświatowych. Od września 2026 roku dzieci i młodzież z Ukrainy podlegają dokładnie takim samym regułom, jakie dotyczą wszystkich obcokrajowców uczących się w polskich placówkach.
Obowiązek szkolny, powiązanie z 800+ i 24-miesięczny limit
Zgodnie z przepisami, dzieci i młodzież z Ukrainy mają bezwzględny obowiązek odbycia rocznego przygotowania przedszkolnego, realizacji obowiązku szkolnego lub obowiązku nauki w polskim systemie oświaty. Wymóg ten od roku szkolnego 2024/2025 pozostaje bezpośrednim warunkiem wypłaty świadczenia wychowawczego 800+.
Uczniom, którzy nie posługują się językiem polskim lub znają go niewystarczająco, przysługują bezpłatne zajęcia wyrównawcze (minimum 2 godziny tygodniowo), jednak maksymalnie przez okres 24 miesięcy. Po tym czasie uczniowie kontynuują naukę w trybie ogólnym. Przystępują także do egzaminu ósmoklasisty z języka polskiego na standardowych zasadach, bez możliwości zwolnienia.
Zmieniła się też ścieżka finansowania – od stycznia 2026 roku środki na dodatkowe zadania edukacyjne dla tych uczniów przestały być osobnym mechanizmem i weszły w skład ogólnych potrzeb oświatowych samorządów.
Co pokazują dane ze szkół?
Zestawienie liczby uczniów oraz godzin dodatkowych zajęć z języka polskiego w miejskich szkołach podstawowych pokazuje wyraźną cezurę między poprzednimi latami szkolnymi a początkiem roku 2026/2027:
- Szkoła Podstawowa nr 1: Jeszcze w sierpniu 2025 r. z zajęć korzystało 27 uczniów (12 godzin tygodniowo), a w sierpniu 2026 r. – 21 uczniów (12 godzin). Na dzień 30 września 2026 r. widnieje 0 uczniów i 0 godzin.
- Szkoła Podstawowa nr 2: W całym analizowanym okresie placówka wykazywała 0 uczniów i 0 godzin.
- Szkoła Podstawowa nr 3: W sierpniu 2025 r. odnotowano 15 uczniów (12 godzin), a w sierpniu 2026 r. – 14 uczniów (12 godzin). Na dzień 30 września 2026 r. zajęcia nie są już prowadzone (0 uczniów, 0 godzin).
- Szkoła Podstawowa nr 4: W sierpniu 2025 r. wsparciem objętych było aż 42 uczniów przy wymiarze 12 godzin, z kolei w sierpniu 2026 r. wykazano 1 ucznia i 2 godziny. Na dzień 30 września 2026 r. zgłoszono 15 uczniów, przy czym rubryka liczby godzin na ten dzień pozostaje w zestawieniu pusta.
- Szkoła Podstawowa nr 6: O ile w sierpniu 2025 r. zajęcia obejmowały 30 uczniów (2 godziny), o tyle od sierpnia 2026 r. wygasły one całkowicie – na koniec września również odnotowano 0 uczniów i 0 godzin.
- Szkoła Podstawowa nr 7: Zarówno na koniec sierpnia 2025 r., jak i 2026 r. z zajęć korzystało po 34 uczniów w wymiarze 9 godzin tygodniowo. Na dzień 30 września 2026 r. liczba ta spadła do zera.
- Szkoła Podstawowa nr 8: W sierpniu 2025 r. oraz sierpniu 2026 r. wykazano po 5 uczniów i 3 godziny zajęć; dla daty 30 września 2026 r. dane w zestawieniu nie zostały ujęte.
Wyzerowanie statystyk w większości szkół (SP 1, SP 3, SP 6, SP 7) to efekt wyczerpania dopuszczalnego prawem 24-miesięcznego okresu wsparcia językowego oraz włączenia uczniów z Ukrainy w ogólny nurt nauczania. Po kilku latach pobytu w polskich szkołach ich edukacja prowadzona jest już w standardowym trybie lekcyjnym.